Zaak: Handhaving tegen Tomassen Duck-To, eendenslachterij te Ermelo. De slachterij heeft haar bedrijf in 2016 uitgebreid zonder de vereiste omgevingsvergunningen. Een omwonende verzocht om handhaving vanaf 2018. De Raad van State besliste op 15 april 2026 in het voordeel van de gemeente. Binnen acht weken moeten de dwangsommen betaald worden.

De Afdeling beslist

Sinds 2018 volgde een juridisch traject van acht jaar. Volop rechtszaken en beroepsprocedures, de Raad van State was op 15 april aan het woord om een grote zaak af te sluiten. Je moet een beetje ingevoerd zijn want zoals met alle dossiers die lang lopen, het wordt vanzelf spaghetti. Daar hebben we deze link voor. Deze zaak is een vervolg van eentje uit 2022.

De hoger beroepen van beide partijen op eerdere zaken werden ongegrond verklaard door de Raad van State. Een rechtbankuitspraak van eerder wordt zelfs bevestigd: de slachterij mag de achterste delen van perceel locatie 2 en het gehele perceel locatie 3 (beiden tussen Fokko Kortlanglaan en Oude Nijkerkerweg) niet gebruiken. Zulk gebruik is in strijd met het bestemmingsplan “De Driehoek 2016”. Tomassen zei altijd dat zij zonder die ruimte niet kunnen werken. Toch zal ergens het gebruik ergens in juni moeten stoppen. Anders verbeurt de dwangsom.

Het besluit van 4 mei 2022 (dat zes lasten onder dwangsom liet vallen op TDT) wordt deels vernietigd. Het gaat over een luchtwasser, schoorsteen, verenplaats en bloed- en slibtank waarvoor nooit concreet zicht op legalisatie bestond. Dan is het illegaal.

Het Ermelose college dacht destijds dat legalisatie wel mogelijk was en schoof het in de hoek ‘haalbare zaken’. Met deze uitspraak verandert er alsnog weinig. Het mocht niet en het mag niet. Voor de andere lasten (bestemmingsplangebruik, houtsingel, geluid, werktijden, verkeersbewegingen) houdt het besluit stand en blijven dwangsommen overeind.

Kleine winst voor TDT. Er mogen er tijdens de nachtelijke uren slechts 4 vrachtwagenbewegingen zijn (twee heen en twee terug). Dat bleek zo te zijn en daarom vervalt een dwangsom van €5.000.

Dwangsommen blijven goeddeels overeind

Het besluit van 13 juni 2024 ging over verlenging van de begunstigingstermijnen op de dwangsommen: de gemeente gaf TDT destijds meer tijd. De Raad van State kan dat niet volgen en vernietigt het besluit.

Opmerkelijk want dit gaf Tomassen Duck-To juist extra ruimte om haar probleem op te lossen. Nu wordt de gemeente erop teruggefloten, de Raad van State oordeelt dat het college geen enkele reden had om de termijn te verlengen. TDT had al een jaar extra gehad en kon niet onderbouwen waarom zij de overtredingen in die tijd niet heeft beëindigd. Conclusie: Tomassen Duck-To had veel eerder moeten betalen.

Vanwege deze beslissing blijft er een fikse dwangsom open staan. De Afdeling stelt incassering van die lasten nog even uit maar ze zijn samen zo’n vijf ton waard. Tomassen krijgt tot acht weken na verzending van deze uitspraak tijd om de lopende overtredingen te beëindigen, dan is het half juni. Gebeurt er voor die tijd niets dan moet er betaald worden. De opruimverplichting blijft daarna bestaan.

Vanwege de correcties is het College veroordeeld om de proceskosten te vergoeden: €1.918,21 aan de omwonende en €1.401,00 aan de slachterij.

Praktische betekenis: De slachterij staat onder serieuze druk. Acht weken is er slechts om het gebruik in overeenstemming te brengen met de vergunningen. De vergunningen zijn er niet, er is ook geen verdere verlengingsmogelijkheid dus over 8 weken heeft de gemeente de wettelijke taak om te handhaven.

Komende maand dienen er bij allerlei rechtbanken nog drie belangrijke zaken in dit dossier.