Er speelt wat rond de markt. De gemeente weigert “opeens” standplaatsvergunningen want ‘er is geen juridische grondslag meer’. Het gaat dan over de poelier en de kaas- en visboer die hun plekje innemen op de oude Markt, aan de zijkant van het gemeentehuis.

Het college van Ermelo kan de standplaatsvergunningen voor hen niet meer verlenen. Bij de behandeling van een bezwaarschrift bleek dat de juridische basis onder de vergunningen al jaren ontbreekt. Het college besloot daarom op 17 maart de openstaande aanvragen te weigeren maar belooft tegelijk niet meteen te gaan handhaven en werkt aan een alternatief: een nieuwe vrijdagmarkt op het Raadhuisplein.

Kan je onzin vinden maar juridische gelijkheid borgt dat het allemaal voor iedereen geldt.

De kwestie kwam aan het rollen door een ondernemer die op donderdag met een verkoopkraam op de Markt staat. Hij maakte bezwaar tegen zijn vergunning. Niet omdat hij geen vergunning wilde maar omdat de looptijd tot eind 2026 hem te kort was; hij wil een vergunning voor vijftien jaar. Bij de heroverweging van dat bezwaar stuitte de gemeente op een fundamenteel probleem.

Locatie ontbreekt in de verordening

In 2022 stelde de gemeenteraad de Verordening Fysieke Leefomgeving vast. In de bijlage bij die verordening staan de locaties waar standplaatsen zijn toegestaan, vijf in totaal. De Markt staat er niet tussen, en ook de raad had dat destijds niet door. “Op grond van de verordening kan er daarom geen vergunning worden verleend voor de standplaatsen op de Markt” concludeert het college.

Dat de drukst gebruikte standplaatslocatie van Ermelo bij vaststelling buiten de boot viel, werd pas nu, bij dit bezwaar, opgemerkt. Oplossen is een ander verhaal, het duurt ook lang dus de reactie nu is: ‘niet vergunnen, helaas’. Ze vindt dat ook lastig maar kan juridisch niet snel anders.

Het klinkt wat blikkerig, een herstelbesluit is in andere gevallen een optie maar hier blijkbaar niet, anders was het wel ingezet. Dat vragen we na.

Al ruim acht jaar gedoogd

De situatie is met de jaren gegroeid. De laatste vergunningen voor de vrijdagstandplaatsen liepen tot eind 2017; daarna werden ze niet meer verlengd. Sindsdien wordt de aanwezigheid van de kooplieden “impliciet gedoogd” aldus het college.

In 2018 werden de huurovereenkomsten opgezegd en in 2023 kregen de ondernemers per brief opnieuw te horen dat zij geen geldige vergunning hadden. Dat er nu iets gebeurt is dan ook niet gek.

De juridisch adviseur van de twee vrijdagse standplaatshouders ziet het alsnog anders. Hij stelt dat zijn cliënten een vergunning voor onbepaalde tijd bezitten en verwijst naar een brief uit 2015 waarin staat dat de vergunning blijft bestaan zolang er geen duidelijkheid is over de toekomst van de Markt.

Volgens de gemeente is die brief achterhaald door de latere vergunning met einddatum 2017. Bovendien, merkt het college op, is een van de huidige aanvragers nooit zelf vergunninghouder geweest. De vergunning stond ooit op naam van zijn vader.

Markt 2.0 op de achtergrond

De zaak speelt tegen de achtergrond van de herinrichting van de Markt in het project Markt 2.0. Omwonende winkels en ontwikkelpartij Borghese zien de standplaatsen liever verdwijnen omdat die ten koste gaan van parkeerplaatsen.

Al in 2025 startte de gemeente daarom een traject om de regels voor de ambulante handel te herzien — mede onder druk van de Europese Dienstenrichtlijn en rechtspraak die beiden voorschrijven dat ‘schaarse’ vergunningen niet voor onbepaalde tijd mogen worden vergeven en dat iedereen gelijke kansen moet krijgen.

Voorlopig geen handhaving

De weigering betekent voorlopig niet dat de marktkooplieden moeten vertrekken. “Dat de vergunningen worden geweigerd wil nog niet zeggen dat er direct gehandhaafd gaat worden” schrijft het college. De gemeente verkent als mogelijke opossing een nieuwe markt op vrijdag. Op het Raadhuisplein, en die kan op termijn ook onderdak bieden aan de huidige standplaatshouders.

Met één van hen is de gemeente al in gesprek. Een raadsvoorstel hierover wordt in het tweede kwartaal van 2026 verwacht en de voorloper ervan is de gemeentelijke enquête in het Ermelo’s Dorpsgesprek.

Wat vindt de bevolking ervan? Het antwoord zal je niet verbazen, inwoners vinden het een prima idee. Nu de marktlieden nog want zij hebben allemaal ergens een werkplek die voor jaren vaststaat en daarin schuiven is slecht voor de handel.

Maak er een streekmarkt van

Korte ketens tussen producent en consument, de streekmarkt is een jaar of wat onderwerp van gesprek. Lokale producten, andere spullen, misschien wat fournituren of een noga-kraam. De kansen liggen voor het oprapen, mits je kooplieden weet te interesseren.

Een mogelijke vrijdagmarkt kan ingevuld worden met 2026-items zonder de dinsdag in de weg te zitten . De supply chain is nog wel wat mager, Ermelo ligt niet echt in een voedselproductief gebied waar mensen zelf hun handel verkopen. Een eindje verderop, vanaf Nunspeet of zo, is dat anders dus kooplieden van buitenaf zijn nodig. De bekendste palingroker van Ermelo, op De Groot na, liet al wel weten een plek te willen.

Voor consumenten is het prettig want op vrijdag zijn veel mensen vrij, op een markt kom je nog wel eens iemand tegen en als de markt op vrijdag de hele dag staat is het voor de kooplui ook interessant. Er zijn alsnog wat hobbels want die dinsdagmarkt bestaat al even en verandering is lastig. ‘Worden we dan niet opgegeten door de vrijdagmarkt?’

‘Men’ ziet een vrijdagmarkt wel zitten

Gezien de reacties op ons artikel over de enquête zien inwoners van Ermelo de waarde van een vrijdagmarkt in. Waarom zou iemand er tegen zijn maar de marktcommissie kijkt anders naar. Zij zijn ook bezig voor eigen belang, en zo schuift de boel door elkaar. Er staat binnenkort dan ook een vergadering van de Bezwarencommissie gepland.

In Vilsteren, tussen Dalfsen en Ommen, houdt men maandelijks een streekmarkt met een slager, een bakker, zelfs een pindakaasspecialist en een bierbrouwer, een imker met honing en iemand met fermenteerdingen. Kaas is er te koop, kip, groenten, fruit, wijn en allerlei azijnen. Je kunt er een vrijdagmarkt mee vullen en dan is de vrijdag een optie die de doelgroep, jonge gezinnen tussen 30 en 45 jaar, prima bedient.

De gemeente zoekt nog wat andere antwoorden op in haar enquête. ‘Wat heb jij nodig om het in Ermelo naar je zin te hebben en wat is kansrijk?’ Vul de enquéte vooral in voor 8 juli ook al zitten er een aantal vragen voorin die je helemaal niet wilt (naam/etc). Het gesprek daarover gaan we maandag aan.